Energieakkoord 2.0

Energieakkoord 2.0

Column door Albert van der Hem, directeur van BLIX Consultancy

In maart kiezen we een nieuwe Tweede Kamer, maar wat voor regering we daarna ook krijgen, en welk regeerakkoord er gesloten wordt, er moet ook een nieuw Energieakkoord komen. Welke rol zal windenergie daarin spelen? Wind op zee is doorgebroken. Wind op land zal net haar doelstelling halen. Maar om aan het klimaatakkoord van Parijs te kunnen voldoen zal er een schep bovenop gedaan moeten worden. Hoe doen we dat?

Klimaatneutraal in 2050

Laatst zag ik een mooie presentatie van de energiecoördinator van de gemeente Den Bosch. Den Bosch is een typische stadsgemeente met veel inwoners, veel industrie en weinig open ruimte. De gemeente wil in 2050 klimaatneutraal zijn door 50% energie te besparen en 50% duurzame energie op te wekken. Even rekenen. Van de huidige 18 PetaJoule aan energieverbruik zal er in 2050 minimaal 9 PetaJoule bespaard moeten worden en 9 PetaJoule duurzaam opgewekt moeten worden. Op dit moment wekt Den Bosch 0,2 PetaJoule aan groene stroom zelf op en koopt 0,8 PetaJoule elders in. Nog 8 PetaJoule te gaan dus. De energiecoördinator gaf aan dat hij in de gemeente ruimte zag om in 2050 maximaal 3 PetaJoule duurzame energie te produceren op basis van 20 windturbines en 300 hectare zonnepanelen. Verder boekte hij 0,5 PetaJoule in van de wind op zee die in 2050 zou draaien.

Het gat dichten

Wat me zo opviel is dat deze ambtenaar niet alleen goed geanalyseerd en gerekend had, maar ook zo eerlijk was over het gapende gat van 5,5 PetaJoule dat instond tussen de ambitie en wat reëel te behalen valt. Oftewel, hij zou graag nog circa 150 windturbines van 4 MegaWatt in zijn gemeente plaatsen om het gat te dichten maar zag daar geen ruimte voor. Iemand uit het publiek opperde dat innovaties hem zouden moeten gaan redden. Daar geloof ik zeker in, maar welke andere opties zijn er?

Energetic Odyssey

Volgens mij wordt hier duidelijk dat het weer het platteland zal zijn wat de steden in 2050 gaat redden. Historisch gezien kan een stad alleen floreren als het platteland het leeuwendeel van het voedsel, de energie en de grondstoffen kan leveren. Denk aan schorseneren, turf en hout. Dit betekent dat de plattelandsprovincies en -gemeenten in 2050 netto exporteur van duurzame energie zouden moeten zijn. En dat de steden daar dan voor betalen. Verder zou je kunnen zeggen dat Nederland als geheel de kenmerken heeft van één grote stad. Weinig vrije ruimte, steden dicht op elkaar, veel infrastructuur en veel industrie. Dat is een grote klimaatuitdaging, maar we hebben geluk. Ten Westen van Nederland ligt een virtueel platteland wat we tot onze Economische Ruimte mogen rekenen. Een groot en ondiep stuk Noordzee waar het lekker hard waait. Volgens de inschatting van “2050 An Energetic Odyssey” zal daar in 2050 circa 25.000 tot 50.000 MegaWatt aan windenergie staan, wat jaarlijks 425-850 PetaJoule aan duurzame energie levert. Klopt deze inschatting dan mag de toekomstige energiecoördinator van Den Bosch op basis van zijn huidige aantal inwoners 4 tot 8 PetaJoule inboeken van wind op zee. Oftewel, de Noordzee kan als ons “platteland” de stadsgemeente Den Bosch helpen haar doelstelling te halen. Onnodig om te zeggen dat ditzelfde geldt voor vele stadsgemeenten van de andere landen die grenzen aan de Noordzee. Overigens geen reden voor Den Bosch om te stoppen met wind op land projecten, want hoewel ik er alle vertrouwen in heb dat er in 2050 heel veel extra windmolens op zee zullen draaien, garanderen dat ze er allemaal komen kan ik niet.